ត្រូវយល់ដឹងអ្វីខ្លះអំពីកាមរោគ
អារម្ភកថា
កាមរោគ គឺជាជម្ងឺមួយដែលកើតមានញឹកញាប់ ហើយបង្កឲ្យមានបញ្ហាសុខភាពដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ។ ជំងឺកាមរោគបានបង្កើនការប្រឈមមុខនឹងគ្រោះថ្នាក់ដូចជាអសម្ថភាព ក្នុងការបង្កកំណើតកូនទាំងបុរស និងស្ត្រី ការរលាកក្នុងអាងត្រគាក ការស្លាប់នៃទារកនៅពេលកើត និងក្រោយពេលកើត ឫទារកកើតមកមានលក្ខណៈមិនធម្មតាដូចជាខ្វាក់ភ្នែក ឫឆែបមាត់…។ល។ ជាពិសេសជំងឺកាមរោគបង្កលក្ខណៈងាយស្រួលក្នុងការប្រឈមមុខនឹងការ ឆ្លងមេរោគអេដស៍ច្រើនជាងមនុស្សដែលមានសុខភាពធម្មតា។
យើង បានដឹងហើយថាសព្វថ្ងៃនេះ ប្រទេសកម្ពុជាកំពុងទទួលរងនូវការរាលដាលជំងឺអេដស៍យ៉ាងខ្លាំងក្លា បើប្រៀបធៀបទៅប្រទេសនានាលើសកលលោក រីឯអត្រានៃការរីករាលដាលជំងឺកាមរោគវិញក៏មានកំរិតខ្ពស់ជាងគេ បំផុតដែរ។ ទាំងនេះបណ្តាលមកពីកង្វះខាតការយល់ដឹងស្តីពីជំងឺកាមរោគ និងជំងឺអេដស៍ដែលជាហេតុធ្វើឲ្យប្រជាជនទូទៅពុំប្រកាន់យកចិត្ត ទុកដាក់ស្វែងយល់ឲ្យបានច្បាស់អំពីមធ្យោបាយបង្ការ និងថែទាំជំងឺ ហើយប្រកាន់យកនូវការប្រព្រឹត្តទាំងឡាយដែលប្រកបគ្រោះថ្នាក់ ក្នុងការចំលងដោយមិនដឹងខ្លួន។
ទំព័រ នេះនឹងផ្តល់ជូនប្រជាជនទូទៅឲ្យបានយល់ច្បាស់អំពីរបៀបចំលង រោគសញ្ញានៃកាមរោគ ផលវិបាក និងការប្រព្រឹត្តប្រឈមនឹងការឆ្លងជំងឺកាមមរោគ ដែលនាំទៅដល់ការអនុវត្តន៍នូវរបៀបបង្ការនិងថែទាំជំងឺកាមរោគប្រកប ដោយប្រសិទ្ធភាព។
យើង សង្ឃឹមនិងជឿជាក់ថាទំព័រនេះ នឹងជួយប្រជាជនកម្ពុជាឲ្យបង្កើនការយល់ដឹងរបស់ខ្លួនអំពីជំងឺ កាមរោគហើយជៀសផុតពីការឆ្លងជំងឺកាមរោគ និងជំងឺអេដស៍បាន៕
តើកាមរោគគឺជាអ្វី?
កាមរោគ គឺជាជំងឺដែលឆ្លងពីមនុស្សម្នាក់ទៅម្នាក់ទៀតតាមរយៈការរួមភេទ។
កាមរោគ គឺ ជាជំងឺដែលអាចព្យាបាលជា បើព្យាបាលទាន់ពេលវេលា និងឆាប់រហ័ស។ បើមិនព្យាបាល ឫព្យាបាលដែរ តែមិនត្រឹមត្រូវនឹងអាចបណ្តាលឲ្យមានផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរទៅថ្ងៃក្រោយ។
ជំងឺកាមរោគដែលគេច្រើនជួបប្រទះញឹកញាប់ជាងគេមានៈ
ជំងឺប្រមេះទឹកបាយ
*ជំងឺប្រមេះទឹកថ្លា
*ជំងឺស្វាយ
*ជំងឺសង់មូ
*ជំងឺសិរមាន់
តើជំងឺកាមរោគធ្លងតាមរបៀបណា?
១-ឆ្លងតាមការរួមភេទដោយមិនប្រើស្រោមអនាម័យ
២-ឆ្លងពីម្តាយទៅកូន
-ក្នុងពេលមានគភ៌ ឫ
-ពេលសំរាលកូន
៣-ឆ្លងតាមការបញ្ចូលឈាម ឫប៉ះពាល់ឈាម ផលិតផលឈាម។
តើរោគសញ្ញាអ្វីខ្លះធ្វើឲ្យបុគ្គលម្នាក់ចាប់អារម្មណ៍ពីការធ្លងជំងឹកាមរោគ?
កាមរោគភាគច្រើនគ្មានរោគសញ្ញាអ្វីទាំងអស់ពេលដំបូង បន្ទាប់មកអាចមានរោគសញ្្ាផ្សេងៗទៅតាមប្រភេទជំងឺដូចជា៖
ប្រមេះទឹកបាយ
រោគសញ្ញា៖
ចំពោះបុរសៈ
-ពិបាកនោម នោមឈឺនិង
-មានហូរខ្ទុះពីបង្ហួរនោម
ចំពោះស្រ្តី៖
-ធ្លាក់ស ឫហូរខ្ទុះតាមទ្វារមាស
-ពិបាកនោម នោមឈឺ និង
-ឈឺតាមបង្ហួរនោម មាត់ស្បូន និងរន្ធគូថ
* ចំពោះស្ត្រីដែលមានផ្ទៃពោះហើយមានជំងឺនេះនៅពេលសំរាលកូនអាច បណ្តាលឲ្យទារកកើតជំជឺរលាកភ្នែកដែលបណ្តាលឲ្យខ្វាក់បាន។
ប្រមេះទឹកថ្លា
រោគសញ្ញា៖
ចំពោះបុរសៈ
-ឈឺចាប់ ក្រហាយពេលនោម នោមញឹកញាប់
-មានចេញវត្ថុរាវថ្លាដូចទឹកបង្ហួរនោម
-ជួនកាលអាចមានហូរខ្ទុះចេញផងដែរ។
ចំពោះស្ត្រីៈ
ភាគច្រើនគ្មានរោគសញ្ញាអ្វីទាំងអស់ បើទុកយូរអាចបណ្តាលឲ្យរលាកតួស្បូន និងដៃស្បូន។
ជម្ងឺស្វាយ
រោគសញ្ញាៈ បំណាក់កាលដំបូង
-មានដំបៅលើប្រដាប់បន្តពូជ មិនឈឺ និងអាចបាត់ទៅវិញ។
-ហើយកូនកណ្តុលនៅក្រលៀនមិនឈឺមិនរមាស់ហើយបាត់វិញឯកឯង។
**បើមិនព្យាបាលវានឹងធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់បេះដូង សរសៃឈាមខួរក្បាលហើយ អាចបណ្តាលឲ្យស្លាប់បាន។
ជំងឺសង់មូ
រោគសញ្ញាៈ នៅលើប្រដាប់បន្តពូជមានពងតូចៗ ជួនកាលមានទឹកថ្លា ឫខ្ទុះនៅខាងក្នុង។ ពេលពងទាំង នោះបែក ក្លាយជាដំបៅដែលមានសភាពទន់ តែឈឺខ្លាំង និងងាយចេញឈាម ហើយដំបៅនេះអាចជាដោយឯកឯង បន្ទាប់មកហើមកូនកណ្តុរ ត្រង់ក្រលៀនហើយអាប់សែ។
ជម្ងឺសិរមាន់
រោគសញ្ញាៈ
ដុះ សាច់ពកដែលមានទំហំប៉ុនជើងធូបឫម្រាមដៃមានរាងមូលឫរាងដូច ផ្កាស្ពៃនៅលើប្រដាប់បន្តពូជ និងនៅកបន្លែងក្បែរៗដូចជា ក្រលៀន ឫជុំវិញរន្ធគូថជាដើម។
តើជម្ងឺកាមរោគបង្កឲ្យមានផលវិបាកយ៉ាងណាខ្លះ?
- គ្មានសម្ថភាពបន្តពូជ(អារ)
- កូនក្រៅស្បូន
- រលាកដៃស្បូន និងតួស្បូន
- កូនស្លាប់ក្នុងពោះ ឫកើតមកមិនធម្មតាដូចជា ខ្វាក់ភ្នែក ឫឆែបមាត់…
- បង្ហូរនោមរួមត្បៀត
- មហារីកប្រដាប់ន្តពូជ
តើការយល់ដឹងអំពីកាមរោគមានសារៈសំខាន់យ៉ាងណាខ្លះ?
- ងាយស្រួលក្នុងការព្យាបាល
- មិនបង្កឲ្យមានផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរ
- ចំណេញពេលវេលា និងថវិកា
- អាចបង្ការខ្លួនកុំឲ្យធ្លងជម្ងឺកាមរោគ និងអេដស៍។
តើការប្រព្រឹត្តបែបណាខ្លះដែលនាំឲ្យអ្នកឆ្លងជម្ងឺកាមរោគ?
- រួមរ័កជាមួយដែគូក្រៅពីប្តីប្រពន្ធដោយមិនប្រើស្រោមអនាម័យ
- រួមភេទពេលមានជម្ងឺកាមរោគ
- ប្រើគ្រឿងស្រវឹងមុនពេលរួមភេទ
- ប៉ះពាល់ឈាម ផលិតផលឈាម ទឹកកាមនិង សារធាតុរាវមួយចំនួនដែលចេញពីប្រដាប់បន្តពូជនៃអ្នកជម្ងឺកាមរោគ
- បញ្ចូលឈាមដែលមិនបានពិនិត្យរកមេរោគកាមរោគ។
តើត្រូវធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីបង្ការខ្លួនកុំឲ្យឆ្លងជម្ងឺកាមរោគ?
- ស្មោះស្ម័គ្ររួមភេទជាមួយដៃគូតែម្នាក់គត់
- ប្រើស្រោមអនាម័យឲ្យបានត្រឹមត្រូវ និងទៀងទាត់គ្រប់ពេលរួមភេទជាមួយដៃគូក្រៅ
- មិនត្រូវប្រើគ្រឿងស្រវឹងមុនពេលរួមរ័កជាមួយដៃគូក្រៅឡើយ។
ប្រសិនបើអ្នកសង្ស័យថាមានជម្ងឺកាមរោគ តើត្រូវធ្វើយ៉ាងដូចម្តេច?
ត្រូវ ប្រញាប់ស្វែងរកការពិនិត្យ និងព្យាបាលជាបន្ទាន់ នៅតាមគ្លីនិកកាមរោគ ឫគ្លីនិកពិនិត្យសុខភាពគ្រួសារណាដែលនៅជិតបំផុត។
- នាំដៃគូររួមភេទមកទទួលការព្យាបាលនិងព្យាបាលជាមួយផង។
- គោរពឲ្យបានត្រឹមត្រូវតាមការណែនាំនៃការព្យាបាលរបស់គ្រូពេទ្យ។
ប្រការដែលត្រូវជ្រៀសវាងៈ
- មិនត្រូវរួមភេទនៅពេលមានជម្ងឺ ឫជម្ងឺមិនទាន់ជាសះស្បើយឡើយ។
- មិនត្រូវស្វែងរកការព្យាបាលដោយខ្លួនឯងតាមរយៈការលេបថ្លាំ ឫចាក់ថ្នាំដោយគ្មានវេជ្ជបញ្ជាឡើយ ដូចជា៖
ពីព្រោះថាការព្យាលទាំងនេះពុំអាចឲ្យអ្នកឮជម្ងឺបានជាសះស្បើយប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពឡើយ
ការប្រើប្រាស់ស្រោមអនាម័យឲ្យបានត្រឹមត្រូវ
មុនពេលប្រើស្រោមអនាម័យត្រូវពិនិត្យទៅលើគុណភាព(ថ្ងែខែឆ្នាំផលិត ក្លិន និងសភាពស្រោម)ឲ្យបានត្រឹមត្រូវ
- ហែកកញ្ចាប់ស្រោមអនាម័យដោយប្រុងប្រយ័ត្នជៀសវាងក្រចកមុតស្រោម។
- មុននឹងកាន់ស្រោមអនាម័យដៃអ្នកត្រូវស្អាតគ្មានប្រឡាក់ទឹករំអិលដៃគូឡើយ។
- មុន នឹងពាក់ត្រូវច្របាច់ចុងស្រោមអនាម័យដើម្បីឲ្យខ្យល់ចេញអស់េហីយ ត្រូវពាក់ដល់គល់សឹង្គពេលដែលលឹង្គកំពុងតែរឹងខ្លាំង។
- ក្រោយពេលចេញទឹកកាមហើយ ត្រូវប្រញាប់ដកលឹង្គចេញភ្លាមដោយកាន់គល់ស្រោមដើម្បីកុំឲ្យវារបូតចេញពីលឹង្គ ។
- ត្រូវដោះស្រោមអនាម័យចេញដោយប្រុងប្រយ័ត្នដើម្បីកុំឲ្យទឹកកាមហូរចេញពីស្រោម និងប្រលាក់ដៃ។
- ត្រូវបោះចោលស្រោមអនាម័យដែលប្រើរួចក្នុងធុងសំរាម។
- ត្រូវលាងដែជាមួយទឹក និងសាប៊ូឲ្យស្អាត រួចទើបលាងសំអាតលឹង្គជាក្រោយ។
សំរាប់ព័ត៌មានបន្ថែម៖
នៅភ្នំពេញ៖
គ្លីនិចជាតិជម្ងឺសើស្បែក និងកាមរោគ
អាស័យដ្ឋានៈ ផ្ទះេលខ ១៣៨ ផ្លូវលេខ ២១៥ មហាវិថីនេរុ សង្កាត់វាលវង់ ខ័ណ្ឌ៧មករា រាជធានីភ្នំពេញ។
ទូរស័ព្ទលេខៈ ០២៣ ៨៨២ ៩៤២
ក្រុមអ្នកជំនាញផ្នែកសុខភាព នៅបរទេស បញ្ជាក់ថា ការធ្វើឱរ៉ាល់សិច អាចមចម្លងវីរុសពីមនុស្សម្នាក់ទៅមនុស្សម្នាក់ទៀតបាន ដែលជាដើមហេតុបង្កឲ្យកើតជំងឺមហារីកបំពងក។ ក្រុមអ្នកជំនាញ នៅបានបញ្ជាក់ទៀតថា ក្នុងមួយឆ្នាំៗ អ្នក ស្លាប់ ដោយ ជំងឺមហារីកបំពងក បណ្តាលមកពីការប្រព្រឹត្តិឱរ៉ាល់សិច មានរហូតដល់ទៅ ១៧០០នាក់ ច្រើនជាង អ្នកកើតរោគផេ្សងៗ ដោយការទទួលទាន សុរា រឺ ជក់បារីទៅទៀត។ លទ្ធផលស្រាវជ្រាវរកឃើញថា បុរសឬស្ត្រីដែលធ្វើឱរ៉ាល់សិច អាចប្រឈមនឹងការកើតមហារីកបំពង់កច្រើនជាងមនុស្សទូទៅ រហូតដល់ 8,6 ដងឯណោះ។ ចំណែកអ្នកជក់បារី ប្រឈមនឹងការកើតមហារីកបំពងក ច្រើន មនុស្ស ធម្មតាទូទៅ ៣ដង។ រីឯអ្នកទទួលទានសូរា មានអត្រានៃការប្រឈមស្មើនឹង ២ដងកន្លះ។ ការប្រព្រឹត្តិកាមគុណ ដោយវិធីធ្វើឱរ៉ាលសិច(ប្រើមាត់) មិនត្រឹមធ្វើឲ្យគូស្នេហ៍ប្រឈមនឹង ការឆ្លងវីរុស HPV (Human Papilloma Vrius) ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែ វីរុសនេះអាចវិវឌ្ឍន៍ក្លាយជាជំងឺមហារីកបំពង់ក និងប៉ះពាល់ដល់អណ្តាត ព្រមទាំងក្រពេញថនស៊ីល (Tonsil) ផងដែរ៕
ខាងក្រោមនេះគឺជាឧទាហរណ៍អំពីជំនាញនៃការរួមភេទប្រកបដោយ ដែលមានផលប៉ះពាល់តិច ៖
ការរួមភេទដែលមានសុវត្ថិភាព គឺការរួមភេទទាំងឡាយណា ដែលអាចការពារឈាម ទឹកកាម និងទឹករំអិលនៃប្រដាប់ភេទរបស់ដៃគូមិនឱ្យចូលទៅក្នុងប្រព័ន្ធឈាមនៃអ្នកទាំងពីរបាន ។ ការរួមភេទដោយដៃខ្លួនឯង ការគក់ច្របាច់ ដោយការឱបរិត និងការស្ទាបអង្អែលប្រដាប់ភេទមិនអាចធ្វើឱ្យឆ្លងអេដស៍បានទេ ។ ប្រសិនបើលោកអ្នកប្រើប្រាស់ស្រោមឱ្យបានត្រឹមត្រូវនៅពេលរួមភេទ គឺអាចសន្មត់បានថា ជាការរួមភេទដែលមានគ្រោះថ្នាក់តិច ។ ការរួមភេទដែលមានគ្រោះថ្នាក់ ប៉ុន្តែមិនមានច្រើន ដូចជាមាត់ និងទ្វារមាស និងមាត់លិង្គ ដែលមិនមានទឹកកាម ឬឈាមចូលទៅក្នុងមាត់ ឬប្រដាប់ភេទ ។ ការរួមភេទដែលមានគ្រោះថ្នាក់ គឺការរួមភេទដោយប្រើលិង្គ និងរន្ធគូថ និងលិង្គ និងទ្វារមាស ដោយមិនប្រើស្រោម ហើយនិងការរួមភេទណាដែលធ្វើឱ្យដៃគូចេញឈាម ឬទឹកកាម ឬទឹកកាមចូលទៅក្នុងមាត់ និងប្រឡាក់ប្រដាប់ភេទ ។.png/499px-Blister_from_burns_(combined).png)
នៅពេលនិយាយពីបញ្ហាមនោសញ្ចោតនារបស់មនុស្ស យើងឃើញថា បុរសមួយចំនួនមានការចាប់ អារម្មណ៍ភាគច្រើនតែទៅលើស្ត្រីភេទ មួយចំនួនទៀតមានការចាប់អារម្មណ៍តែទៅលើបុរសដូចគ្នា និង បុរសខ្លះទៀតមានការចាប់អារម្មណ៍ទៅលើមនុស្សទាំងពីរភេទ ដូចគ្នា។ នេះជារឿងពិត ដែលកើតមាន នៅក្នុងពិភពលោកយើងនេះ ហើយវាក៏មិនមានលក្ខណៈអ្វីប្លែកគ្នា ចំពោះប្រទេសកម្ពុជាយើង ក្នុងពេល បច្ចុប្បន្ននេះដែរ។
